Ι. ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ – ΠΟΙΗΣΗ
ΟΝΟΡΕ ΝΤΕ ΜΠΑΛΖΑΚ – Ευγενία Γκραντέ
Μετάφραση – Σχόλια – Παραρτήματα: Μίνα Αδελάντε
Πρόλογος – Σχόλια – Επίμετρο: Βαγγέλης Δουβαλέρης
Ο Μπαλζάκ σηκώνει την αυλαία της Ανθρώπινης Κωμωδίας συλλαμβάνοντας την εμβληματική μορφή του πιο περιβόητου φιλάργυρου της κλασικής λογοτεχνίας: του Φελίξ Γκραντέ. Ο συγγραφέας μας εισάγει στον κόσμο των πραγματευτάδων, των εμπόρων, των δικηγόρων, των τοκογλύφων και λοιπών σπεκουλαδόρων, την εποχή κατά την οποία πρωτοδιαμορφώνεται η αστική τάξη. Περιγράφει με οξυδέρκεια και θεατρικότητα με ποιον τρόπο ο «παντοδύναμος παράς» διαποτίζει σιγά σιγά το πλέγμα των ανθρώπινων σχέσεων και δραστηριοτήτων στη Γαλλία την εποχή της Παλινόρθωσης. Η μετάφραση αξιοποιεί όλο το φάσμα της ελληνικής, για ν’ αποδώσει τον καθαρά προσωπικό λόγο των ηρώων, μα και το πληθωρικό, πότε με ρομαντικούς-λυρικούς τόνους, πότε όλο λεπτή ειρωνεία και καυστικό χιούμορ, ύφος του συγγραφέα. Την πλαισιώνει πλούσιος ιστορικός και λογοτεχνικός σχολιασμός, ο οποίος καταδεικνύει, εκτός των άλλων, τους κρυφούς αρμούς της γραφής του Μπαλζακ.
Η παρούσα έκδοση συνοδεύεται επίσης από παραρτήματα σχετικά με το επεισοδιακό χρονικό συγγραφής της Ευγενίας Γκραντέ, τα οικονομικά δεδομένα κατά την περίοδο της Παλινόρθωσης, καθώς και επίμετρο για την υψηλή τέχνη της σπέκουλας και άλλα μπαλζακικά δαιμόνια. Τέλος, παρατίθενται κείμενα του Ιππόλυτου Ταιν και του Στέφαν Τσβάιχ σχετικά με το έργο.
ΤΖΟΖΕΦ ΚΟΝΡΑΝΤ – Η καρδιά του σκότους
Μετάφραση – Επίμετρο: Μιχάλης Μακρόπουλος
Παραρτήματα με συνοδευτικό υλικό (Επιλογή-Σχολιασμός): Αριστοτέλης Σαΐνης, Γιώτα Κριτσέλη
Ένας «κλασικός» μοντέρνος, ο Πολωνός Τζόζεφ Κόνραντ, επηρέασε όσο λίγοι αγγλόφωνοι συγγραφείς τη μορφή που πήρε η λογοτεχνική αφήγηση τον 20ό αιώνα, και σαφώς η «Καρδιά του σκότους», τούτη η πολυδιαβασμένη νουβέλα, συγκαταλέγεται στην κορωνίδα του έργου του.
Ο Τσάρλι Μάρλοου, κυβερνήτης ενός ποταμόπλοιου, διαπλέει τον ποταμό Κονγκό την εποχή που διέπραξε ο Λεοπόλδος Β΄ του Βελγίου τις φρικαλεότητές του, σε αναζήτηση του αινιγματικού, εμβληματικού Κουρτς, ενός υπεύθυνου εμπορικού σταθμού που στα βάθη της Αφρικής, εκεί που χτυπά η καρδιά του σκότους, έχει εγκαθιδρύσει ένα μικρό βασίλειο της φρίκης, «πέρα από το καλό και το κακό».
Τούτη η νέα μετάφραση περιλαμβάνει συνοδευτικό κείμενο του μεταφραστή καθώς επίσης μία επιλογή από κείμενα και φωτογραφίες που φωτίζουν διαφορετικές όψεις του κορυφαίου αυτού κειμένου (γένεση του έργου, κριτική πρόσληψη, ερμηνευτικές προσεγγίσεις, ιστορικό υπόβαθρο).
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΣΚΟΥΦΗΣ/ALEC SCOUFFI – Το χρυσόψαρο
Μετάφραση – Επίμετρο: Νίκος Σκοπλάκης
Επίμετρο: Δήμητρα Τζανάκη
«Το χρυσόψαρο» είναι ένα μυθιστόρημα για τις άπειρες εκδοχές της ομοερωτικής επιθυμίας και του έρωτα γενικά, για τη σεξεργασία, για τους αποκλεισμούς, την ορατότητα και τις περιπλοκές της επιθυμίας στο «δημόσιο» και το «ιδιωτικό», για τη ρευστότητα και τη φασματικότητα των έμφυλων ταυτοτήτων, για τους εσωτερικευμένους καταναγκασμούς της ετεροκανονικότητας, τα πολύπλοκα ομοφοβικά στερεότυπα, αλλά και τις σωματοποιημένες πρακτικές που τα αψηφούν. Είναι ένα μυθιστόρημα για τα βουλεβάρτα και τα απόμερα σοκάκια, για τους ξέφρενους χορούς του ’20 (του 20ου αιώνα) και τα μπαρότσαρδα, για τις βαθύτατες ταξικές διακρίσεις και την πατριαρχική οπτική που διαχέει παντού την υποκρισία της, για την τέχνη και την αυτογνωσία.
Ο Alec Scouffi υπήρξε – στον εξόχως μυθιστορηματικό βίο του – δημοφιλής τραγουδιστής της όπερας και δάσκαλος τραγουδιού, συνομιλητής του Καβάφη, αξιόλογος ποιητής και αναγνωρισμένος μυθιστοριογράφος, που δολοφονήθηκε τη νύχτα της Τρίτης, 24 Μαρτίου 1932, στο διαμέρισμά του, στο 97 της παρισινής οδού Ρώμης (rue de Rome). Ο δράστης δεν βρέθηκε ποτέ. Ίσως ήταν κάποιος από τους πολλούς εφήμερους εραστές του, οι οποίοι ήταν συνήθως στρατιώτες, λαϊκά αγόρια, λούμπεν αργόσχολοι μεταξύ του Κλισί και της Πιγκάλ.
ΑΛΕΞΑΝΤΡ ΧΕΡΤΣΕΝ – Το Παρελθόν και οι Σκέψεις
Μετάφραση – Επίμετρο: Αλεξάνδρα Ιωαννίδου
Εισαγωγή: Αϊζάια Μπερλίν
«Δεν υπάρχουν καλές βιογραφίες του Χέρτσεν, ίσως επειδή η αυτοβιογραφία του είναι ένα λογοτεχνικό αριστούργημα», έγραψε για το Παρελθόν και σκέψεις του Αλεξάντρ Χέρτσεν ο Αϊζάια Μπερλίν. Στον πρόλογο της αμερικανικής έκδοσης των αναμνήσεων του Ρώσου αριστοκράτη συγγραφέα, δημοσιογράφου και αναρχικού στοχαστή, ο οποίος αποτύπωσε με μοναδική ενάργεια τον 19ο αιώνα σε Ανατολή και Δύση, αναφέρεται πως το έργο αυτό μπορεί να παραλληλιστεί με τις αυτοβιογραφίες του Ρουσσώ, του Σταντάλ, του Τσώρτσιλ κ.ά. λόγω της απαράμιλλης ικανότητας του συγγραφέα να συνδυάζει το προσωπικό με το ιστορικό. Πράγματι, το Παρελθόν και οι Σκέψεις του Χέρτσεν, χάρη στην περιγραφική δεινότητα ―εφάμιλλη των καλύτερων μυθιστοριογράφων―, το χιούμορ, τη συγκρατημένη νοσταλγία, τον θυμό και το επαναστατικό πνεύμα του συγγραφέα, συνταιριάζει την αφήγηση για σημαντικά γεγονότα, την περιγραφή ιστορικών προσωπικοτήτων, τα σχόλια για την πολιτική, οικονομική και κοινωνική κατάσταση στη Ρωσία και για τον δυτικό κόσμο με το πάγιο αίτημα του Χέρτσεν: την ελευθερία των ανθρώπων, ατομική και κοινωνική. Στην πραγματικότητα, στο Παρελθόν και σκέψεις πρωταγωνιστεί ο 19ος αιώνας των μεγάλων αλλαγών και των έντονων ιδεολογικών αντιπαραθέσεων στην ιστορία της Ευρώπης, ζητήματα που παραμένουν επίκαιρα και σήμερα.
ΟΥΓΚΟ ΦΟΝ ΧΟΦΜΑΝΝΣΤΑΛ, ΑΡΤΟΥΡ ΣΝΙΤΣΛΕΡ,
ΤΟΜΑΣ ΜΑΝ – Ιστορίες με φαντάσματα
Μετάφραση: Αλέξανδρος Σινιόσογλου, Γιάννης Κοιλής
Στον κόσμο της γερμανόφωνης λογοτεχνίας, το απόκοσμο εμβολίζει την απεικόνιση της πραγματικότητας με καινοφανή τρόπο στα τέλη του δέκατου ένατου και στις αρχές του εικοστού αιώνα, όπως υποστηρίζει ο γερμανιστής Gero von Wilpert στην έξοχη μελέτη του σχετικά με τις γερμανικές ιστορίες με φαντάσματα.
Γράφει σχετικά ο von Wilpert: «Και τα τρία αυτά διηγήματα μοιράζονται ένα κοινό χαρακτηριστικό, ότι επιτρέπουν να εισβάλει κάτι απόκοσμο σε ένα περιβάλλον που περιγράφεται πέρα για πέρα ρεαλιστικά, δίχως να προσφέρουν τη δυνατότητα αποκρυπτογράφησής του ούτε στον αφηγητή ούτε στον αναγνώστη, δημιουργώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο μιαν αίσθηση ανασφάλειας σχετικά με όσα θεωρούνται δεδομένα στη ζωή».
Το αλλόκοτο και απόκοσμο παρουσιάζονται από τους τρεις εμβληματικούς αυτούς συγγραφείς ως εκφάνσεις της υπαρξιακής αγωνίας του σύγχρονου ανθρώπου, της συνειδητής πλέον παρουσίας των ασυνείδητων δυνάμεων που επηρεάζουν καθοριστικά την εικόνα μας για τον κόσμο και για τον εαυτό μας.
ΛΟΥΙΤΖΙ ΠΙΡΑΝΤΕΛΛΟ – Το σπίτι του Γκρανέλλα
Μετάφραση: Άννα Γρίβα
Το αφήγημα «Το σπίτι του Γκρανέλλα» εκτυλίσσεται σε μια μικρή πόλη της Σικελίας κατά τον 19ο αι. Όλα ξεκινούν όταν η οικογένεια Πιτσιρίλι επισκέπτεται το γραφείο του δικηγόρου Τζούμο με αίτημα να διακοπεί το συμβόλαιο του σπιτιού που έχει νοικιάσει, διότι το σπίτι του Γκρανέλλα δέχεται επιθέσεις πνευμάτων. Ο δικηγόρος αρχικά χλευάζει τους ισχυρισμούς των Πιτσιρίλι περί πνευμάτων, θεωρώντας τους ιδεοληπτικούς και αμόρφωτους ανθρώπους. Γιατί όμως τελικά δέχεται να αναλάβει την υπόθεσή τους; Πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα για όσους θα εμπλακούν σε αυτή την ιδιότυπη υπόθεση; Το αφήγημα θέτει στο επίκεντρό του τη στάση του ανθρώπου απέναντι στο μυστήριο της ζωής και του θανάτου. Το κείμενο τοποθετείται σε μιαν εποχή κατά την οποία η ανθρωπότητα στέκει μετέωρη ανάμεσα σε μια επισφαλή και επιπόλαιη αισιοδοξία σχετικά με τον έλεγχο της φύσης και την επίγνωση ότι στην πραγματικότητα κανένα από τα μεγάλα υπαρξιακά ζητήματα του ανθρώπου δεν έχει βρει απάντηση
ΤΖΟΝ ΚΗΤΣ – Ποιήματα και επιστολές του Τζον Κητς
Εισαγωγή – Μετάφραση – Σχόλια: Ασπασία Λαμπρινίδου
200 χρόνια και πλέον μετά τον θάνατό του, η ποίηση του Τζον Κητς έχει τη δύναμη να γοητεύει και να συγκινεί, αφήνοντας τον αναγνώστη με την αίσθηση μιας ασυνήθιστης, πολύ δυνατής συνάντησης. Μια νέα μετάφραση μερικών από τα πιο αντιπροσωπευτικά ποιήματά του, από τα πρώτα σονέτα ως τα έργα της ωριμότητάς του, τις μεγάλες ωδές, επιχειρεί να μας «συστήσει» εκ νέου τον μεγάλο δημιουργό, να μεταφέρει στη γλώσσα μας το άρωμα της ποίησής του – μιας ποίησης γήινης αλλά και αιθέριας μιας ποίησης των αισθήσεων και των αντιθέσεων. Δοκιμάζοντας τις δυνάμεις του στα πιο διαφορετικά ποιητικά είδη, ο Κητς αποδεικνύεται ένας ευφυής πειραματιστής και ένας μοναδικός τεχνίτης του λόγου.
Σε πορεία παράλληλη με την ποίησή του, οι επιστολές του (γράμματα σε φίλους, στα αδέρφια του, στους εκδότες του, στην αγαπημένη του Φάνυ) ανοίγουν ένα παράθυρο στην καθημερινή ζωή και σκέψη του ποιητή. Φωτίζουν τις αγωνίες μιας ψυχής που βάδιζε μέσα σε «αβεβαιότητες και μυστήρια» αναζητώντας την ομορφιά σε κάθε της έκφανση. Τα γράμματα του Κητς (κατά τον Έλιοτ, «τα σημαντικότερα που γράφτηκαν ποτέ από Άγγλο ποιητή») οδηγούν κατευθείαν στον πυρήνα της δημιουργικής διαδικασίας και τη φωτίζουν με τον πιο ουσιαστικό τρόπο.
